Anayasa Mahkemesi 'tohumculuk kanunu' iptal etti

Anayasa Mahkemesi, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı`nın, Tohumculuk Kanunu'ndaki bazı yetkilerini "özel hukuk tüzel kişilerine" devredebileceğine ilişkin hükmü, "denetim" yetkisinin devri yönünden iptal etti.

Bu hükmün uygulanmasından doğacak sonradan giderilmesi güç veya olanaksız durum ve zararların önlenmesi ve iptal kararının sonuçsuz kalmaması için kararın Resmi Gazete'de yayımlanacağı güne kadar yürürlüğünün durdurulmasına karar verdi.

Anayasa Mahkemesi`nin CHP`nin, "5553 Sayılı Tohumculuk Kanunu'nun bazı maddelerinin Anayasa`nın Başlangıç maddesi ile bazı maddelerine aykırılığı savıyla iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulması" talebiyle yaptığı başvuruyu karara bağladı. Mahkemenin 13 Ocak`ta aldığı karar, Resmi Gazete`nin bugünkü sayısında yayımlandı.

Oybirliği ile alınan  2011/1 (Yürürlüğü Durdurma) kararına göre, Tohumculuk Kanunu`nun, 15. maddesinin birinci fıkrasında yer alan ve bakanlığın kanundaki bazı yetkilerini, "kısmen veya tamamen birliğe (Türkiye Tohumcular Birliği-TTB), kamu kurum ve kuruluşlarına, özel hukuk tüzel kişilerine veya üniversitelere; şartları belirlenmek kaydıyla, süreli veya süresiz olarak devredebileceğine" ilişkin hükümdeki "... özel hukuk tüzel kişilerine ..." ibaresini, kanunun 8. maddesinde yer alan "denetim" yetkisinin devri yönünden iptal edildi.

Bu hükmün, uygulanmasından doğacak sonradan giderilmesi güç veya olanaksız durum ve zararların önlenmesi ve iptal kararının sonuçsuz kalmaması için kararın Resmi Gazete`de yayımlanacağı güne kadar yürürlük durduruldu.

Mahkeme, CHP`nin Tohumculuk Kanunu`nun iptalini istediği diğer maddelerinin yürürlüğünün durdurulmasına ilişkin taleplerinde ise yürürlüğün durdurulması talebini reddetti.

Tohumculuk Kanunu`nun 15. maddesinde, "Bakanlık, gerekli gördüğü hallerde, kanunun 5`inci, 6`ncı, 7`nci ve 8`inci maddelerinde belirtilen yetkilerini, kısmen veya tamamen birliğe (TTB), kamu kurum ve kuruluşlarına, özel hukuk tüzel kişilerine veya üniversitelere; şartları belirlenmek kaydıyla, süreli veya süresiz olarak devredebilir" hükmü bulunuyor.

Kanunun 8. maddesinde ise "Tohumlukları yetiştiren, işleyen ve satışa hazırlayan, dağıtan ve satan gerçek veya tüzel kişiler, bakanlık tarafından yetkilendirilir ve denetlenir" hükmü yer alıyor.

Anayasa Mahkemesi, bakanlığın, kanundaki "tohumlukları yetiştiren, işleyen ve satışa hazırlayan, dağıtan ve satan gerçek veya tüzel kişileri denetleme" yetkisinin "özel hukuk tüzel kişilere" devrine ilişkin bölümleri iptal etmiş oldu.

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:

             Esas Sayısı        : 2007/2

             Karar Sayısı     : 2011/1 (Yürürlüğü Durdurma)

             Karar Günü      : 13.1.2011

             YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİNDE BULUNANLAR:

             1- Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Haluk KOÇ, Oya ARASLI ile birlikte 122 milletvekili (E. 2007/2)

             2- Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Ali TOPUZ, Haluk KOÇ ile birlikte 118 milletvekili (Esas. 2006/168)

             YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİNİN KONUSU : 31.10.2006 günlü, 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu'nun, 4. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarının, 5. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarının, 6. maddesinin üçüncü fıkrasının, 8. maddesinin birinci fıkrasının, 9. maddesinin ikinci fıkrasının ve 15. maddesinin,

             Anayasa'nın Başlangıç'ı ile, 2., 5., 6., 7., 8., 11., 45. ve 123. maddelerine aykırılığı savıyla iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesi istemidir.

             YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİNİN İNCELENMESİ

             Yürürlüğün durdurulması istemini de içeren dava dilekçeleri ve ekleri, bu konudaki yürürlüğü durdurma ve esas inceleme raporu ile ekleri, iptali istenilen kurallar, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile öteki yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

             31.10.2006 günlü, 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu'nun:

             A- 15. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “… özel hukuk tüzel kişilerine …” ibaresi, 8. maddedeki ‘denetim' yönünden, 13.1.2011 günlü, E. 2007/2, K. 2011/13 sayılı kararla iptal edildiğinden, bu hükmün, uygulanmasından doğacak sonradan giderilmesi güç veya olanaksız durum ve zararların önlenmesi ve iptal kararının sonuçsuz kalmaması için kararın Resmî Gazete'de yayımlanacağı güne kadar YÜRÜRLÜĞÜNÜN DURDURULMASINA,

             B- 1- 4. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarına,

             2- 5. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarına,

             3- 6. maddesinin üçüncü fıkrasına,

             4- 8. maddesinin birinci fıkrasına,

             5- 9. maddesinin ikinci fıkrasına,

             6- 15. maddesinin;

             a- Birinci fıkrasında yer alan “… özel hukuk tüzel kişilerine …” ibaresinin 8. maddedeki ‘denetim' yönünden iptal edilen hükmü dışında kalan bölümüne,

             b- İkinci, üçüncü ve son fıkralarına,

             yönelik iptal istemleri, 13.1.2011 günlü, E. 2007/2, K. 2011/13 sayılı kararla reddedildiğinden, bu fıkra ve bölümlere ilişkin YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİNİN REDDİNE,

             13.1.2011 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

21 Ocak 2011 CUMA Resmi Gazete sayı : 27822